Türk vatandaşı

Türk, vatandaşlık, pasaport, bayrak

Türk
Türk kelimesinin aslı “türümek” fiilinden gelmektedir. Bunun yanı sıra “Güçlü, kuvvetli, miğfer, kazanmış” anlamlarınada gelmektedir. Türümek fiilinden türetilmiş, kişi ve insan anlamında “türük” ve sonraki zamanlarda hece düşmesiyle “Türk” kelimesi ortaya çıkmıştır. Türk Dil Kurumu’nun hazırladığı Türkçe Sözlükte, Türkler; Asya ve Doğu Avrupa’da yaşayan, Türkçe’nin çeşitli lehçelerini konuşan soy ve bu soydan gelen kimse diye belirtilmektedir. Söz konusu bu kimselerden oluşan topluluklara “Türkler” denir. Türkler, Türkçe ve Türkçe’nin lehçelerini konuşurlar. Nitekim Anadolu’da bir kısım göçebeler de yürümekten “yürük” adını almışlardır. Türk kelimesi, ayrıca, çeşitli kaynaklarda; “töre sahibi, olgun kimse, güçlü, terk edilmiş, usta demirci ve deniz kıyısında oturan adam” manalarında kullanılmaktadır.

Coğrafi adlandırma olarak Turkhia (Türkiye) tabiri ise altıncı yüzyıldaki Bizans kaynaklarında, Orta Asya için kullanılmıştır. 9. ve 10. yüzyıllarda, Volga’dan Orta Asya’ya kadar olan sahaya denilirdi. Bu da Doğu ve Batı Türkiye olmak üzere ikiye ayrılıyordu. Doğu Türkiye, Hazarların; Batı Türkiye ise Türk asıllı Macarların ülkesiydi. Memlukların ilk zamanlarında, Mısır’a da Türkiye deniliyordu. Selçuklular zamanında, 12. yüzyıldan itibaren Anadolu’ya Türkiye denilmeye başlandı.

Türk vatandaşı
Türk vatandaşı, Türkiye Cumhuriyeti’nin tabiyetinde bulunan kişi. Yürürlükteki 1982 tarihli Anayasa’nın 66. maddesine göre, “Türk Devletine vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türktür.” tanımı yapılmıştır. Temel olarak jus sanguinis ilkesine dayanan Türk vatandaşlığı kanununa göre, Türk vatandaşı olan ve evlilik birliği içindeki anne ve babanın çocukları Türkiye Cumhuriyeti sınırlarında veya dışında doğmasına bakılmaksızın Türk vatandaşı olur.

Vatandaş nedir?
Vatandaşlık, genellikle bir ülke olan politik kurumların bir parçası olmak demektir. Anayasal ülkelerde, o ülkede yaşayanların devlet tarafından anayasada vadedilen haklardan yararlanmaları için o ülkeye vatandaşlık bağı ile bağlı olmaları gereklidir. Bu kişilere vatandaş denir. Vatandaşın politik katılım hakkı vardır.

Türk anayasasının 66. maddesi, “Türk devletine vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türk’tür” demektedir. Bu ilke, anayasa hukuku bakımından, vatandaşların siyasal haklardan yararlanmaları açısından önemlidir. İdare hukuku ve sosyal güvenlik hukuku, ceza hukuku, uluslararası hukuk, insan hakları, usul hukuku, vergi hukuku açısından da vatandaşlık tanımı birçok özellik kazanmıştır.

Uluslararası hukuk ilkeleri, vatandaşlık hakkında üç ilke benimser: Her kişinin vatandaşlığı olmalıdır, her kişinin yalnız bir vatandaşlığı olmalıdır, kişi vatandaşlığını seçmede ve değiştirmede özgür olmalıdır.

Türk vatandaşı, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ya da kısaca Türk. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasına göre, Türkiye Cumhuriyeti`ne vatandaşlık bağıyla bağlı olan kişilerdir.

Türk vatandaşı esprili tanımı: (Türk) İsviçre Medeni Kanununa göre evlenen, İtalyan Ceza Yasasına göre cezalandırılan, Alman Ceza Mahkemeleri usulü yasasınca yargılanan, Fransız idare Hukukuna göre idare edilen, ve islam hukukuna göre gömülen kişidir.

Türkiye’de vatandaşlık
Türk vatandaşlığı kanunu, 11 Şubat 1964’te kabul edilmiş ve birkaç kere değişikliğe uğramıştır. İskan Kanunu ise 14 Haziran 1934’te kabul edilmiştir. Vatandaşlık işleri İçişleri Bakanlığı’nca yürütülür. Bakanlığın birimleri vatandaşlıkla yakından ilgilidir: Nüfus ve Vatandaşlık işleri gm, İller İdaresi gm, Mahalli İdareler gm, Sivil Savunma gm, Kaçakçılık ve İstihbarat Harekat ve Bilgi Toplama gm. Doğrudan birim,Vatandaşlık İşleri db’dır. Türkiye CIEC (Uluslararası Kişi Halleri Komisyonu) üyesidir (1953).

Vatandaşlığın kazanılması ve kaybı
Vatandaşlığın kazanılması ve kaybı ile ilgili işlemler İçişleri Bakanlığı’na bağlı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenir ve belli kanunlara tabidir.

Ayrıca bazı ülkeler (Almanya, Avusturya, İsveç, Norveç ve Danimarka) Türk vatandaşlarının kendi vatandaşlıklarına geçmesi için Türk vatandaşlığından vazgeçmeleri önkoşulunu getirmektedirler.

Türk Vatandaşlığı Kazanılması
Bir Türk vatandaşı tarafından evlat edinilen bir çocuk, evlat edinme talebinde bulunulan tarihte 18 yaşından küçükse otomatik olarak Türk olur.

Zorunluluk olmamasına rağmen, yabancı bir ada sahip bazı kişiler Türk vatandaşlığına başvurduklarında biraz geleneksel olarak adlarını Türkçe bir adla (Müslüman adı olmayabilir) değiştirirler. Örn. Colin Kazım-Richards, Mehmet Aurelio.

Türk Vatandaşlığı Kaybı
Kanunda vatandaşlığın kaybedilmesi hükmünü içeren cezalar neticesine Türk vatandaşlığı kaybedilebilir.

Yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığının kaybı
Vatandaşlığa alınmanın iptali
İlgili kişi vatandaşlığa alınırken yalan beyanda bulunmuş veya bazı önemli hususları gizlemişse ve vatandaşlığa alımının üzerinden 5 yıl geçmemişse Bakanlar Kurulu kişinin vatandaşlığa alınma kararını iptal edebilir.

Vatandaşlığın bakanlık izniyle kaybı
403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 20 inci maddesi uyarınca Türk vatandaşlığından çıkma izni İçişleri Bakanlığı’ nca verilebilir. Herhangi bir nedenle yabancı devlet vatandaşlığını kazanmış veya başka bir devlet vatandaşlığını kazanacağına ilişkin inandırıcı belirtileri bulunan reşit kişilerden, herhangi bir suç nedeniyle aranmakta olmamak ayrıca hakkındaki herhangi bir mali ve cezai tahdidi bulunmamak koşulu aranır. Erkeklerden Türkiye’de askerlik hizmetini yapmış ya da bu hizmetten muaf olmaları gibi bir koşul aranmaz. Doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler, ve böylelikle de artık yabancı durumunda olanlar, isterlerse bu kişilere özel çıkarılmış 5901 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 25 inci maddesi uyarınca Mavi Kart edinebilirler. Mavi Kart sahibi yabancılar seçme-seçilme, kamu görevlerine girme gibi haklar hariç Türk vatandaşlarına tanınan tüm haklardan aynen yararlanmaya devam ederler.

Soybağı nedir?
Yasalara göre çocuğun babası, doğumun olduğu dönemde, çocuğu doğuran kadınla evli olan erkektir. Doğuma yakın dönemlerde annenin yeniden evlenmesi halinde, farklı kurallar geçerli olabilir. Bunun yanında, babalığı yasal olarak tespit edilen ya da çocuğu evlat edinen erkek baba olarak tanınır.

Türk Vatandaşlığı için nereye başvurmam gerekiyor?
​Valiliğe, yurt dışında ise dış temsilciliklere bizzat veya bu hakkın kullanılmasına ilişkin özel vekâletname ile yapılır.

T.C. Kimlik Numaramı nasıl öğrenebilirim?
​İlçe nüfus müdürl​üklerinden ve http://tckimlik.nvi.gov.tr adresinden.

T.C. Kimlik Numaramı değiştirebilir miyim?
​Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Numarası kişiye bir defa verilir ve değiştirilemez.

Kimlik Kartı Başvurusu İçin neler gereklidir?
İlk defa kimlik kartı başvurusu; nüfus cüzdanı, uluslararası aile cüzdanı, pasaport, sürücü belgesi, memur cüzdanı, avukat kimlik kartı, askeri kimlik kartı ve basın kartı gibi kimlik belgesi yerine geçen fotoğraflı belge ve bir adet biyometrik fotoğraf ile yapılır.​

Kimlik Kartı başvurusu nasıl yapılır?
Kimlik kartı başvurusu yurt içinde, Genel Müdürlük web portalı üzerinden ya da Çağrı Merkezi aracılığıyla randevu alınarak veya randevusuz olarak nüfus müdürlüklerine yapılır.

✓ Doğumla Türk Vatandaşlığının Kazanılması
✓ Sonradan Türk Vatandaşlığının Kazanılması
✓ Türk Vatandaşlığının Kaybedilmesi
✓ Çok Vatandaşlık
✓ Vatandaşlık Formları
✓ İsim Denklik Belgesi
✓ Mavi Kart Uygulaması
✓ Vatandaşlık İhtilafları
Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü – Vatandaşlık Hizmetleri

✓ Doğum İşlemleri
✓ Ölüm İşlemleri
✓ Evlenme İşlemleri
✓ Boşanma İşlemleri
✓ Kayıt Düzeltme
✓ Uluslararası aile cüzdanı
✓ Diğer hizmetler
Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü – Nüfus Hizmetleri

(Toplam 48 defa izlendi, bugün 1 kere görüldü)

ilgili konular

Leave a Comment